Χημεία υψηλού ρίσκου

• Tης Χριστινας Κοψινη, Η Καθημερινή, 7/6/2011

Δεν ήταν μόνο ο πρωτοφανής όγκος, αλλά, κυρίως, η ετερόκλητη σύνθεση ανθρώπων με αντιτιθέμενα συμφέροντα και διαφορετικά ιδεολογικά ενδιαφέροντα. Αδικημένοι και άδικοι. Βολεμένοι και παραγκωνισμένοι. Λουφαδόροι και περιθωριοποιημένοι. Καλομαθημένοι και σκληραγωγημένοι. Ρετιρέ των ΔΕΚΟ και ισόγεια του ιδιωτικού τομέα. Ανθρωποι που ζητούσαν ρουσφέτια και άνθρωποι που τα καταδίκαζαν. Παπάδες και μαρξιστές. Ακροδεξιοί και αριστεροί...Πώς τα κατάφερε η κυβέρνηση και ενοποίησε την πολύμορφη κοινωνική μάζα; Πώς έγινε κι όλοι - «καλοί και κακοί» - ενοποιήθηκαν στο σύνθημα που ζητούσε την έξοδο των πολιτικών από το παιχνίδι; Αυτό είναι το ερώτημα των ημερών.

Ομάδες, που θα ήταν αδιανόητη μέχρι και πριν από 15 ημέρες η συνύπαρξή τους, ενοποιούνται σε ένα και μόνο σύνθημα που ακούγεται χυδαίο, υβριστικό, συνοδεύεται με χειρονομίες, αλλά είναι υπαρκτό. Οποιος δεν αντιλαμβάνεται ότι αυτή η συνάντηση ετερόκλητων στοιχείων και συμπεριφορών σηματοδοτεί συλλογική έκρηξη εθελοτυφλεί. Κι όποιος δεν βλέπει ότι σε αυτό το ρεύμα έχει προσχωρήσει και ένα τμήμα της επιχειρηματικής τάξης της χώρας, δεν αντιλαμβάνεται τις ιστορικές ημέρες που ζούμε.

Οι σκοπιμότητες δεν ταυτίζονται. Αλλά σε αυτό το ρεύμα υπάρχουν κοινά χαρακτηριστικά. Το πρώτο αφορά την κατάρρευση της πολιτικής εμπιστοσύνης. Το δεύτερο είναι το ερώτημα για το μετά. Ποιος μετά; Πειστική απάντηση δεν υπάρχει. Ούτε από τα κόμματα ούτε από την κοινωνία. Τότε γιατί ο κόσμος επιμένει στο «φύγετε», όταν δεν υπάρχει ορατή εναλλακτική λύση; Kι αν υποθέσουμε ότι η οργή της Κυριακής παραπέμπει σε ένα αίτημα εκλογών, ποιο μπορεί να είναι το εκλογικό αποτέλεσμα; Θα κατανείμει η κοινωνία την πολιτική ισχύ με τρόπο που θα οδηγεί σε συνεργασίες; Κι αν ναι, αυτό πώς συνδυάζεται με τις αντικοινοβουλευτικές διαμαρτυρίες όχλου (ποιος δεν άκουσε το σύνθημα «προδότες», δεν είδε τις χειρονομίες και δεν διαπίστωσε την απίστευτη οργή;)

Η κοινωνία είναι ανοικτή σε εναλλακτικές λύσεις και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει την επόμενη ημέρα με όρους τρέχουσας πολιτικής ανάλυσης. Ολα όμως καταδεικνύουν ότι υπάρχει στροφή σε κάτι νέο, που συνιστά κι ένα πειραματισμό υψηλού ρίσκου (μήπως και στην Πορτογαλία δεν έδωσαν το προβάδισμα σε έναν άπειρο πολιτικό της Κεντροδεξιάς;).

Τα κόμματα δεν ξέρουν και δεν μπορούν. Ακόμη και η Αριστερά που έχει σπουδάσει την έννοια του «καταλύτη» των εξελίξεων δεν βρίσκει στα εγχειρίδιά της ποια ακριβώς είναι η χημική αντίδραση που θα προκληθεί από την καύση.

Αραγε την πλήρη κατάρρευση του πολιτικού συστήματος θα ακολουθήσει η ανασύνθεση του; Διότι και στην Ιταλία κατέρρευσε το σύστημα πριν από μια 15ετία, αλλά οι ίδιοι πόλοι ανασυγκροτήθηκαν σε άλλη διάταξη. Εδώ είναι πολύ δύσκολο να ξανακοροϊδέψεις τον κόσμο με τα ίδια πρόσωπα. Κι αυτό ίσως είναι το μέγα πρόβλημα.